Airco of ventilator: wat koelt beter en wat kost minder stroom?

Wat is het verschil in koeling?

Een ventilator maakt de lucht niet kouder. Hij zorgt voor een luchtstroom die je lichaamswarmte sneller afvoert en zweet beter laat verdampen, waardoor het köeler aanvoelt . De thermometer in de kamer daalt er niet van. Dat werkt prima zolang de temperatuur draaglijk is, maar op echt hete dagen loopt een ventilator tegen zijn grens aan.

Een airco doet iets anders: die haalt warmte uit de lucht in je woning en geeft die af aan de buitenlucht, waardoor de temperatuur binnen daadwerkelijk daalt. Een airco is technisch gezien een lucht-lucht-warmtepomp en kan daarom vaak ook verwarmen — lees daarover meer in onze gids over airco als verwarming . Voor pure verkoeling telt vooral: een airco koelt de kamer echt af, een ventilator verplaatst enkel lucht.

Wat kost minder stroom?

Hier is de ventilator de duidelijke winnaar. Volgens Milieu Centraal verbruikt een mobiele airco — het model met een slang uit het raam — tot 20 keer meer stroom dan een ventilator. Airco's gebruiken sowieso veel energie, en ze bevatten koudemiddel waarvan gemiddeld een paar procent weglekt; dat zijn vaak schadelijke broeikasgassen met een grote klimaatimpact.

Een ventilator is dus niet alleen goedkoop in aanschaf en gebruik, maar ook klimaatvriendelijk. Wil je toch koelen met een airco, houd dan rekening met een flink hogere energierekening. In onze gids over airco stroomverbruik en kosten reken je door wat dat per jaar betekent. Zet een airco hooguit een paar graden lager dan buiten en gebruik hem alleen als het echt nodig is — dat scheelt het meest.

Waarom juist geen mobiele airco?

Wie op hete dagen verlichting zoekt, grijpt vaak naar een mobiele airco. Maar dat is precies het verkeerde moment: juist op heel warme dagen helpt zo'n toestel nauwelijks om de temperatuur omlaag te brengen, terwijl het energieverbruik heel hoog is. Dat komt doordat de warme lucht via een raamkier weer naar binnen lekt. Milieu Centraal adviseert dan ook: koop het liefst géén mobiele airco.

Wil je serieus koelen, kies dan een split-model met een binnen- én buitenunit en propaan (R290) als koudemiddel. Dat koelt beter en is een stuk zuiniger. Wat er verder niet op de doos van een mobiel toestel staat, lees je in wat niet op de doos staat , en de directe vergelijking vind je in split-airco of mobiele airco .

Eerst de warmte buiten houden

Voordat je iets aanzet, loont het om warmte buiten te houden — wat niet binnenkomt, hoef je ook niet weg te koelen. Zonwering, goede isolatie, slim luchten in de koele ochtend en avond, en een groene omgeving schelen enorm. Vaak is dat samen met een ventilator al genoeg om een woning aangenaam te houden.

Kies je toch voor een vaste split-airco, houd dan rekening met de buren: bij een woning die grenst aan een andere woning mag de buitenunit op grond van het Besluit bouwwerken leefomgeving maximaal 40 dB(A) geluid maken. Meer daarover staat in onze gids over de geluidsregels voor de buitenunit . En let bij hitte extra op kwetsbare huisgenoten: mensen ouder dan 75 lopen volgens het RIVM het grootste risico.