Heb je een airco met een koelmiddel dat een F-gas bevat, zoals de meeste moderne splitunits? Dan moet je je aan Europese en Nederlandse regels houden. Die regels zijn er om lekkages te voorkomen, want deze gassen dragen sterk bij aan het broeikaseffect. Veel consumenten weten niet dat ze zelf verantwoordelijk zijn voor periodieke controles en administratie. In dit artikel lees je precies wat er van jou wordt verwacht, zonder ingewikkeld jargon.
Goed nieuws: de regels gelden niet voor elke airco. Kleine mobiele apparaten en sommige systemen met weinig koelmiddel vallen buiten de strengste eisen. Maar voor een vaste splitunit – veruit het meest gekozen type – zijn de regels vaak wél van toepassing. We leggen uit wanneer je aan de slag moet en wat je kunt doen om boetes te voorkomen.
Wat zijn F-gassen en waarom zijn ze gereguleerd?
Een airco gebruikt een koelmiddel om warmte af te voeren. In veel systemen zit een gefluoreerd broeikasgas, ook wel F-gas genoemd. F-gassen zijn krachtige broeikasgassen die bij lekkage in de atmosfeer terecht kunnen komen. Daarom zijn ze op Europees en Nederlands niveau gereguleerd. De regelgeving verplicht eigenaren van airco's met F-gassen om maatregelen te nemen. Zo moet je de installatie laten controleren op lekkage en moet je bewijzen daarvan bewaren. Het doel is om uitstoot van deze stoffen te beperken.
De regels gelden niet alleen voor grote koelinstallaties. Ook kleinere airco's kunnen onder de verplichtingen vallen. Of dat zo is, hangt af van de hoeveelheid koelmiddel in het systeem en het type F-gas. Als eigenaar ben je verantwoordelijk voor het naleven van deze regels. Je hoeft dit niet zelf te kunnen beoordelen; een erkend installateur kan vaststellen welke plichten voor jouw airco gelden. Wel moet je weten of jouw installatie F-gassen bevat en welke documentatie daarbij hoort.
Wanneer moet je airco worden gecontroleerd?
De controlefrequentie hangt af van de hoeveelheid F-gas in de koelinstallatie, uitgedrukt in CO2-equivalent. Hoe groter de vulling, hoe strenger de regels. Voor airco's waarin de grens wordt overschreden, geldt een periodieke lekkagecontrole. Is er geen automatisch lekdetectiesysteem, dan moet die controle zeker jaarlijks plaatsvinden. Met een goedgekeurd lekdetectiesysteem kan de termijn langer worden. De eigenaar is verplicht om dit zelf in de gaten te houden en de controle op tijd te laten uitvoeren door een gecertificeerd bedrijf.
De eerste controletermijn gaat in op het moment dat de installatie in gebruik wordt genomen. Bij een nieuwe airco moet je dus niet wachten tot het eerste onderhoudsbeurt toevallig wordt gepland. De installateur moet je bij oplevering informeren over de specifieke termijn voor jouw systeem. Laat dit duidelijk opleveren, want later terugzoeken is lastig. Controleer ook of het bedrijf in het F-gassenregister is ingeschreven. Als je een bestaande airco overneemt, vraag dan de oude administratie op bij de vorige eigenaar. Zonder die gegevens is het moeilijk te bewijzen dat je aan de controleplicht voldoet.
Administratie: bewaar alle documenten
De administratie is minstens zo belangrijk als de controle zelf. Je moet kunnen aantonen dat de airco op de juiste momenten is gecontroleerd. Bewaar daarom het keuringsrapport van elke lekkagecontrole, het onderhoudsrapport en de factuur van de eventuele reparatie. Ook de gegevens van de installateur die de werkzaamheden heeft uitgevoerd, horen in het dossier. Op die manier beschik je over een compleet logboek van de installatie. Een volledig dossier is ook waardevol als je de airco verkoopt of overdraagt aan een nieuwe eigenaar.
De toezichthouder kan de administratie opvragen. Je moet deze documenten op verzoek kunnen tonen, bijvoorbeeld tijdens een inspectie. Zonder administratie kun je niet bewijzen dat je aan de regels hebt voldaan. Het is daarom verstandig om documenten niet weg te gooien na een controle. Bewaar ze zo lang de airco in gebruik is en bewaar ze daarna nog enige tijd. Maak ook een notitie van de datum van de volgende controle in je eigen agenda. Zo blijf je zelf op de hoogte van de termijn en voorkom je dat de papieren in een la verdwijnen.
In het kort
- Check of jouw airco boven de 5 ton CO2-equivalent zit: vraag het na bij de installateur of kijk op het typeplaatje.
- Laat periodieke lekkagecontroles altijd uitvoeren door een gecertificeerd bedrijf (STEK- of F-gassencertificaat).
- Bewaar alle rapporten, facturen en het logboek minimaal 5 jaar.
- Zorg dat het logboek vermeldt: datum, bevindingen, hoeveelheid toegevoegd koelmiddel en handtekening van de monteur.
- Bij een lekkage: laat het direct repareren en daarna een hercontrole uitvoeren.
- Vraag je installateur om een onderhoudscontract dat ook de F-gassencontroles omvat.
- Twijfel je of je aan de regels voldoet? Neem contact op met een erkend airco-bedrijf voor een check.
Veelgestelde vragen
Geldt de controleplicht voor elke airco?
Nee, alleen voor systemen met meer dan 5 ton CO2-equivalent. Voor de meeste kleine thuis-airco's is dit niet verplicht, maar het is wel goed om het na te vragen.
Wie mag de lekkagecontrole uitvoeren?
Alleen een bedrijf met een geldig F-gassencertificaat, zoals een STEK-gecertificeerde installateur. Vraag altijd naar het certificaat.
Wat kost een lekkagecontrole?
De kosten liggen vaak tussen de 75 en 150 euro per controle. Bij een servicecontract zijn de kosten vaak inbegrepen.
Wat gebeurt er als ik me niet aan de regels hou?
De ILT kan een boete opleggen die kan oplopen tot duizenden euro's. Daarnaast riskeer je dat je verzekering bij schade niet uitkeert.
Conclusie
Als eigenaar van een airco met F-gassen moet je weten dat je verantwoordelijk bent voor periodieke controles en een goede administratie. Het is geen enorme klus, maar het vereist wel aandacht. Zorg dat je een betrouwbare, gecertificeerde installateur inschakelt die het logboek bijhoudt, en bewaar alle documenten netjes. Zo voldoe je aan de wet, help je het milieu en voorkom je hoge boetes.
Airco laten installeren?
Vergelijk rustig en vraag vrijblijvend offertes aan via AircoRadar.
Vraag gratis offertes aan →Verder lezen over kosten en prijzen
- Daikin airco's: sterktes, types en prijsindicatie 2026
- Op welke temperatuur zet je de airco het beste in de zomer?
- Moet je koudemiddel bijvullen bij een airco, en mag je dat zelf doen?
- Welk koudemiddel zit in je airco: R32, R290 of R410A?
- Hoeveel kW airco heb je nodig? Vermogen berekenen in kW en BTU
- Monoblock airco zonder buitenunit: werking, nadelen en prijs
Lees ook: Energielabel airco: wat betekent het? · F-gassen: wat moet u weten als airco-bezitter? · Heeft u een vergunning nodig voor een airco? · Meldplicht airco: wanneer en hoe? · Airco in huurhuis: mag dat? · VvE-regels voor airco's: zo doet u dat — meer over wet- en regelgeving airco
AircoRadar is een onafhankelijke gids en verkoopt zelf niets. Prijzen zijn indicaties.